Os desafiuzamentos baixan, pero o que entra no xulgado sobe

Este mes saíu a memoria do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia e os xornais deron o titular: en 2025 practicáronse en Galicia 1.046 lanzamentos, un 12,2 % menos que o ano anterior. É certo e convén dicilo sen retorcelo.

Pero na asemblea non notamos que baixase nada. Seguen chegando as mesmas cartas, as mesmas datas escritas a máquina, a mesma xente que trae a documentación nunha bolsa de plástico porque non lle colle no bolso. Así que fomos mirar os números por dentro, que é o que facemos sempre antes de opinar. Publicamos hoxe o informe completo, con todo o que atopamos.

Un lanzamento é o final, non o principio

A cifra que baixa e a realidade que non baixa non se contradín: contan cousas distintas. Un lanzamento é o remate dun camiño que empezou hai dous, tres ou catro anos. Se queres saber o que vén, non mires a porta que se abre hoxe: mira cantos procedementos están entrando.

E aí os números van xusto na outra dirección. As execucións hipotecarias iniciadas en Galicia levan tres anos subindo: 771 en 2023, 944 en 2024 e 1.011 en 2025. A propia memoria fala de «a tendencia á alza iniciada en 2024».

Pon ese dato ao lado do outro: os lanzamentos derivados de execucións hipotecarias baixaron un 34,8 %, de 181 a 118. É dicir, en 2025 entraron nos xulgados galegos 1.011 execucións novas e saíron 118 lanzamentos por esa vía. O embude está a encherse por arriba mentres por abaixo gotea menos.

Oito de cada dez son por non poder pagar o alugueiro

Dos 1.046 lanzamentos practicados, 876 foron por impagamento de renda, o 83,7 %. Outros 118 por execución hipotecaria e 52 por outras causas. E o peso do alugueiro non deixa de medrar: en 2024 era o 80,5 %; en 2025, o 83,7 %.

Isto importa porque o alugueiro é, das tres vías, a que menos defensas ten. Nunha execución hipotecaria hai cláusulas abusivas que opoñer e marxe para negociar co banco. Nun desafiuzamento por impagamento de renda, se debes tres meses e non os pagas, o procedemento é rápido e as defensas son poucas.

O dato que máis nos preocupa: 104 peticións, catorce suspensións

A memoria trae unha novidade que agradecemos: por primeira vez publícase canta xente pide que lle suspendan o lanzamento por vulnerabilidade. O primeiro dato é demoledor.

No cuarto trimestre de 2025, os xulgados galegos recibiron 104 peticións de suspensión por especial vulnerabilidade e resolveron 94. Acordáronse catorce suspensións: cinco polo artigo 1 do Real Decreto-lei 11/2020 e nove polo artigo 441.5 da Lei de Axuizamento Civil. Polo artigo 1 bis, o que protexe a quen está nun procedemento dos apartados 2.º, 4.º e 7.º do artigo 250.1, non se suspendeu nin un só.

Para pedir esa suspensión fai falta un informe dos servizos sociais do concello que acredite que o fogar é vulnerable e que non ten alternativa habitacional. Ese informe emíteo unha administración autonómica e municipal, non o xulgado. Se os servizos sociais non teñen medios para emitilo en prazo, o dereito queda no papel aínda que o xuíz o queira aplicar.

Os flecos: o que a estatística non conta

No informe recollemos seis ocos, e ningún é casual:

Non hai desagregación provincial dos lanzamentos. Sabemos que en Galicia foron 1.046. Non sabemos cantos en Pontevedra. A memoria si desagrega por provincias os asuntos ingresados e resoltos, pero os lanzamentos dáos en bloque.
Non se sabe cantos son de vivenda habitual. A propia memoria avisa de que os lanzamentos afectan a locais, naves e toda clase de inmobles. Pero non publica o desagregado.
As suspensións só teñen un trimestre. Sen os tres anteriores non hai evolución nin comparación posible. A memoria recoñéceo.
Non se publica por que un lanzamento sinalado non chega a practicarse: acordo, pagamento, realoxamento ou aprazamento. Ese é o dato que permitiría saber se a mediación funciona.
Ninguén conta que pasa cunha familia despois do lanzamento. Iso non é competencia do tribunal: é do IGVS e dos servizos sociais. E tampouco está.
Non hai convenio de detección de vulnerabilidade en Galicia. O Consello Xeral do Poder Xudicial asina coas comunidades convenios para que o xulgado avise aos servizos sociais antes de que chegue a comisión xudicial. Na súa memoria de 2025 recolle un único convenio novo deste tipo: o asinado o 25 de setembro de 2025 co Goberno de Aragón. De Galicia, nada.

E mentres tanto, 17.634 fogares esperando en Pontevedra

A 15 de outubro de 2026 había no Rexistro Único de Demandantes de Vivenda de Galicia 36.705 inscricións. 17.634 son da provincia de Pontevedra, case a metade de toda Galicia. Fronte a iso, o IGVS estima en arredor de 500 as vivendas de promoción pública existentes na cidade de Pontevedra.

O propio Observatorio da Vivenda da Xunta publica o dato que o explica todo: o parque destinado a alugueiro social é en España do 1,6 %, fronte ao 9,3 % da Unión Europea. Con ese parque non hai alternativa habitacional que ofrecer. E sen alternativa habitacional, a suspensión por vulnerabilidade —que esixe xustamente que non a haxa— convértese nun trámite que só retrasa o inevitable.

O que pedimos

Nada do que pedimos require cambiar unha lei estatal. Ao TSXG, que publique a desagregación provincial dos lanzamentos e distinga os de vivenda habitual. Á Xunta, que asine co CXPX o convenio de detección de vulnerabilidade como fixo Aragón, que dote os servizos sociais para emitir os informes en prazo, que publique cantos fogares lanzados foron realoxados e que amplíe o parque público con obxectivos verificables, non con anuncios de vivendas «en marcha».

Todo o detalle, coas fontes e cos cadros, está no informe.

Descargar «Portas que se abren por fóra» (PDF, 17 páxinas)

Datos das memorias do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia de 2024 e 2025, da memoria do Consello Xeral do Poder Xudicial de 2025 e da estatística do Rexistro Único de Demandantes de Vivenda do IGVS. O informe está en castelán, coma os anteriores. 31 de outubro de 2026.